Dat is althans wat een recente uitspraak van de rechtbank Noord-Holland nogmaals duidelijk heeft gemaakt. Dergelijke eenzijdige wijzigingsbedingen zijn nu eenmaal toegelaten conform artikel 7:613 BW, maar zijn zelden zonder discussie. Vooral door de belangenafweging dat de wetgever eraan vastkoppelt. Toch ging de rechtbank ermee akkoord dat het eenzijdig wijzigingsbeding werd gebruikt om een leasewagen opnieuw af te nemen.
Het eenzijdig wijzigingsbeding
Een eenzijdig wijzigingsbeding is een clausule die wordt opgenomen in de arbeidsovereenkomst. Hierbij krijgt de werkgever het recht om de arbeidsovereenkomst eenzijdig aan te passen. De werkgever hoeft hiervoor dus niet te onderhandelen met de werknemer. De wetgever heeft in artikel 7:613 BW uiteraard wel een aantal maatregelen voorzien die de medewerker dienen te beschermen.
Indien de wijziging een zwaarwichtig belang betreft en het de belangen van de werknemer zou schaden, zijn deze beperkingen van toepassing. Samengevat moet het inroepen van het eenzijdig wijzigingsbeding dan naar redelijkheid en billijkheid getoetst worden. De belangen worden afgewogen en laat ons er geen doekjes om winden: de werkgever moet echt wel goede redenen hebben om de arbeidsovereenkomst dan nog eenzijdig te wijzigen.
Waarover gaat het?
In 2018 vraagt het bedrijf Univé Regio+ aan een ICT’er om een leasewagen in te leveren. Het gaat immers economisch niet zo goed met de onderneming en het bedrijf moet besparen. Het feit dat de medewerker al sinds 2015 jaarlijks minder dan 10.000 zakelijke kilometers per jaar rijdt en de leasewagen bezwaarlijk noodzakelijk kan worden genoemd, speelt eveneens een rol in die beslissing. Het bedrijf wil de medewerker wel gedurende twee jaar een financiële compensatie toekennen. De medewerker weigert en uiteindelijk komt een en ander bij de rechtbank Noord-Holland terecht.
Via het eenzijdig wijzigingsbeding een leasewagen afnemen
De rechter oordeelde dat het eenzijdig wijzigingsbeding rechtsgeldig kan worden ingezet om het gebruik van de leasewagen, een arbeidsvoorwaarde, te wijzigen. Wel benadrukt de rechter dat er hier sprake is van een zwaarwichtig belang voor de medewerker. Daarom moet een en ander naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid worden getoetst.
Univé haalde aan dat de autoregeling het bedrijf jaarlijks 423.000 euro kost en het voor het bedrijf mogelijk is om 10% van dat bedrag te besparen door niet noodzakelijke leasewagens in te laten leveren. Omdat de onderneming het economisch moeilijk heeft, is het terugdringen van het kostenniveau cruciaal om de bestaanszekerheid te waarborgen.
In combinatie met andere compensatiemaatregelen zoals een reiskostenvergoeding en een bijhorende afbouwregeling, vindt de rechter het eenzijdig wijzigen van deze arbeidsvoorwaarde gerechtvaardigd. De man heeft intussen zijn leasewagen moeten inleveren.
Tips voor werkgevers
Als werkgever doe je er goed aan om steeds een eenzijdig wijzigingsbeding in de arbeidsovereenkomst op te nemen. Zo’n eenzijdig wijzigingsbeding is niet heiligmakend en in normale omstandigheden zal je het eigenlijk nooit hoeven in te roepen. Maar indien het financieel mis lijkt te lopen, kan het zelfs worden gebruikt om belangrijke arbeidsvoorwaarden te wijzigen. Je zal dan wel een en ander moeten compenseren en uiteraard zal overleg nog steeds primeren.
Hiernaast wijzen we ook op het belang van een goed autoleasereglement, waarin afspraken worden opgenomen omtrent het gebruik van de leasewagen. Dat is overigens ook wat Univé heeft gedaan door de zinsnede “zolang dat om bedrijfseconomische redenen wenselijk is voor Univé Regio+” aan de toekenning van de leasewagen te koppelen. Maar denk echter ook aan andere bepalingen, zoals afspraken omtrent het inleveren van de leasewagen. Dit maakt de uiteindelijke praktische afhandeling veel eenvoudiger. En de praktijk leert nu eenmaal dat medewerkers daar meer begrip voor hebben indien een en ander vooraf voorzien werd van hun handtekening.
Het toekennen van leasewagens aan medewerkers doe je nooit zonder een en ander op papier te zetten. Daarom helpen we jou bij MKB Juristen graag verder. Plan geheel vrijblijvend een belafspraak in en wij leggen jou een en ander uit.
