In de zorgsector wordt er vaak gewerkt met leer-arbeidsovereenkomsten. Leerlingen die een opleiding volgen, worden alvast op de werkvloer ingezet. In de praktijk worden hiervoor twee overeenkomsten gesloten. Enerzijds is er een leer-arbeidsovereenkomst tussen de zorginstelling en de leerling-werknemer. Anderzijds is er een praktijkovereenkomst tussen de zorginstelling, de leerling-werknemer en het opleidingscentrum.
In de leer-arbeidsovereenkomst staat vrijwel altijd een ontbindende voorwaarde. Via deze ontbindende voorwaarde wordt de leer-arbeidsovereenkomst automatisch ontbonden als de leerling met de opleiding stopt of moet stoppen. Recent diende de Rechtbank Oost-Brabant zich uit te spreken over het al dan niet geldig inroepen van deze ontbindende voorwaarde na een tijdelijke stopzetting van de opleiding.
Ontbindende voorwaarde in de leer-arbeidsovereenkomst
Bij deze zaak (ECLI:NL:RBOBR:2021:3259) sloten een zorginstelling en een leerling-werkneemster een leer-arbeidsovereenkomst voor een bepaalde tijd. Op basis van deze leer-arbeidsovereenkomst ging de leerling-werkneemster aan de slag als aspirant-leerlingbegeleider. In de leer-arbeidsovereenkomst werd een ontbindende voorwaarde opgenomen. Volgens deze ontbindende voorwaarde eindigt de overeenkomst als de werkneemster van verdere opleiding wordt uitgesloten.
Daarnaast werd er ook een praktijkovereenkomst gesloten tussen de stichting, de leerling-werkneemster en het opleidingsinstituut. Ook in deze praktijkovereenkomst werd er een ontbindende voorwaarde opgenomen. Volgens deze ontbindende voorwaarde eindigt de praktijkovereenkomst automatisch als de onderwijsovereenkomst tussen de student en de school wordt beëindigd.
Werkneemster stopt tijdelijk met de opleiding
In februari 2020 krijgt de leerling-werkneemster een hartinfarct en wordt ze volledig arbeidsongeschikt. In september 2020 begint de revalidatieperiode van de leerling-werkneemster. Er volgt dan een gesprek met de opleidingscoördinator bij de stichting. Deze opleidingscoördinator is ook een docent bij de opleiding. Omdat de revalidatiedag en de wekelijkse opleidingsdag samenvallen en er geen andere oplossing mogelijk is, wordt beslist om de opleiding tijdelijk stop te zetten. Zo kan de leerling-werkneemster eerst focussen op haar revalidatie. Eind september 2020 schrijft de leerling-werkneemster zich op aanraden van de opleidingscoördinator uit bij de opleiding.
Eind 2020 wordt de revalidatieperiode afgebouwd en start de leerling-werkneemster opnieuw met het opbouwen van de werkuren. De opleiding is dan nog niet hervat. In februari 2021 volgt er een gesprek met de verzuimspecialist en vertelt de leerling-werkneemster dat ze tijdelijk met de opleiding is gestopt. De stichting heeft haar vervolgens laten weten dat de ontbindende voorwaarde van de leer-arbeidsovereenkomst door deze tijdelijke stopzetting is ingetreden en dat het dienstverband is beëindigd. De leerling-werkneemster heeft volgens de stichting dus geen recht meer op loondoorbetaling. De leerling-werkneemster betwist dit en eist naast de loondoorbetaling ook de wedertewerkstelling bij de stichting.
Beperkend uitleggen van de ontbindende voorwaarde
De kantonrechter dient zich daarop uit te spreken over de vraag of de ontbindende voorwaarde van de leer-arbeidsovereenkomst al dan niet in werking is getreden. Volgens de kantonrechter brengt een gesloten ontslagstelsel met zich mee dat dergelijke ontbindende voorwaarden redelijk en dus beperkend moeten worden uitgelegd.
Volgens de kantonrechter betekent dit dat enkel een definitieve stopzetting van de opleiding in aanmerking komt en niet een tijdelijke stopzetting omwille van gezondheidsredenen. Zeker omdat het voor iedereen duidelijk was dat de leerling-werkneemster de opleiding later opnieuw zou hervatten en omdat de opleidingscoördinator haar voor deze situatie had kunnen waarschuwen, is dit volgens de kantonrechter het geval.
De kantonrechter wijst de vordering tot loondoorbetaling dan ook toe. Anderzijds beslist de kantonrechter wel dat de leerling-werkneemster niet tot de werkvloer kan worden toegelaten zolang de werkneemster niet met de opleiding is begonnen.
Een leer-arbeidsovereenkomst laten opstellen door MKB Juristen
Deze zaak toont aan dat rechters ontbindende voorwaarden bij dergelijke leer-arbeidsovereenkomsten steeds beperkt uitleggen. Slechts per uitzondering wordt het inroepen van een ontbindende voorwaarde geaccepteerd. Wil je een geldige leer-arbeidsovereenkomst laten opstellen of wil je een ontbindende voorwaarde in een (leer-)arbeidsovereenkomst laten opnemen? Spreek er dan over met een van onze juristen. Plan een intakegesprek in en laat je adviseren.
