De werkgever moet meer doen dan alleen werk voorzien en loon betalen. Op de werkgever rust een zorgplicht ten aanzien van zijn personeel. Hij moet ervoor zorgen dat ze veilig kunnen werken en moet zo nodig maatregelen treffen om hun veiligheid te waarborgen. De werkgever moet hen ook beschermen tegen een burn-out. We leggen het een en ander uit.
Aansprakelijkheid voor burn-outs bij werknemers
De zorgplicht van de werkgever resulteert in strenge aansprakelijkheidsleer. Dat wil zeggen dat een werkgever bijna altijd aansprakelijk is voor een beroepsziekte zoals een burn-out. De werknemer hoeft daarvoor enkel te bewijzen dat hij tijdens het werk aan risicofactoren is blootgesteld en moet het voldoende aannemelijk maken dat deze factoren ook de burn-out hebben veroorzaakt. Als werkgever kan je dan enkel nog aan de aansprakelijkheid ontkomen door te bewijzen dat je gewoon voldaan hebt aan je zorgplicht. Dit valt heel moeilijk te bewijzen. Daarom zet je maar beter in op het preventieve luik.
Herkennen van een burn-out
De recentste kencijfers over beroepsziekten onderstrepen het belang van preventieve maatregelen. Niet minder dan 58% van alle beroepsziekten heeft een psychische diagnose. Te veel werk is daarbij de belangrijkste risicofactor (44%), maar ook weinig sociale steun van de leidinggevende (7%) en niet-passend werk (6%) spelen een belangrijke rol. Naast de tenniselleboog behoren overspanning en burn-outs tot de beroepsziekten die het vaakst voorkomen in Nederland. Vooral in de gezondheidszorg en maatschappelijke dienstverlening, de overheid en openbaar bestuur en in het onderwijs komen burn-outs vaak voor. In de informatie- en communicatiesector is er dan weer een opvallend stijgende tendens merkbaar.
Kenmerkend voor een burn-out is een lange voorgeschiedenis met chronische overspannenheid, oplopende spanningsklachten, emotionele uitputting, een gevoel van verminderde competentie en een toenemende cynische houding ten opzichte van het werk. Vrouwen maken statistisch gezien iets meer kans op het ontwikkelen van een burn-out en vooral de leeftijdscategorie 41-50 wordt zwaar getroffen.
Gevolgen van een burn-out
De gevolgen van een burn-out zijn niet te bagatelliseren. Ook dat bewijzen de cijfers: bij psychische aandoeningen is 89% van alle medewerkers meer dan een maand arbeidsongeschikt. Ze hebben bovendien meer kans op het ontwikkelen van diabetes type II en hart- en vaatziekten, waardoor de kans op absenteïsme alleen maar toeneemt. Onderzoek laat bovendien zien dat werknemers met burn-outklachten zich niet alleen vaker ziek melden, maar ook vaker overwegen om van werk te veranderen. Daarnaast is er sprake van een verminderde productiviteit en speelt natuurlijk de aansprakelijkheidsproblematiek. Volgens rechtspraak van de Hoge Raad houdt de zorgplicht van de werkgever per slot van rekening ook in dat hij bescherming moet bieden tegen psychisch ziekmakende factoren.
Burn-outs voorkomen
Als werkgever kan en moet je het een en ander doen om burn-outs te voorkomen. Talmen is geen optie want experts waarschuwen voor een golf van coronaburn-outs die op ons afkomt. Het gaat dan vooral om het garanderen van een optimale werk-privébalans en het wegnemen van oorzaken van de te hoge werkdruk. Privétijd en vakanties zijn heilig. Zorg dat dit ook voor de managers duidelijk is en overleg natuurlijk altijd even met de bedrijfsarts.
Daarnaast moet je inzetten op het verhogen van het werkplezier. Successen vieren, een bedrijfsfitness, lekker gezamenlijk en gezond lunchen: het kan allemaal. Inspraak is daarbij in ieder geval belangrijk, net zoals het investeren in werkplezier én in de medewerkers. Geef ze de kans om zich blijvend te ontwikkelen, laat hen opleidingen volgen en houd vooral de lijnen kort. Overspannenheid en uitputting moeten bespreekbaar zijn en blijven.
MKB Juristen, de hulplijn voor juridisch advies
Een burn-out voorkomen is de essentie, maar als het toch misloopt komen er al snel een aantal juridische aspecten bij kijken. Denk maar aan het re-integratietraject en het aanbieden van passend werk of aan de aansprakelijkheid van de werkgever. Als je hier vragen over hebt, staan wij van MKB Juristen voor je klaar. Neem contact met ons op.
