Wettelijke verplichtingen franchisenemer

De positie van de franchisenemer onder de Wet franchise

De franchisenemer is een zelfstandig ondernemer die zich verbindt aan de formule van de franchisegever. Die verbinding brengt rechten met zich mee, maar ook verplichtingen. De Wet franchise (artikel 7:911 e.v. BW) heeft de positie van de franchisenemer op een aantal punten versterkt, met name in de precontractuele fase, bij wijzigingen van de formule en bij beëindiging. Tegelijk blijft de franchisenemer gebonden aan de afspraken in de overeenkomst en aan een eigen onderzoeksplicht. Inzicht in die rechten en plichten is essentieel om goed beslagen ten ijs te komen.

Voor wie werken wij?

Wij staan aspirant-franchisenemers bij die overwegen tot een formule toe te treden, zittende franchisenemers die willen weten waaraan zij gebonden zijn en welke rechten zij hebben, en franchisenemers die met hun franchisegever in conflict raken over de uitleg van de overeenkomst of de naleving van de wet. Wij beoordelen de overeenkomst, leggen de rechten en plichten uit en adviseren over de positie bij geschillen.

De wederzijdse zorgplicht

Artikel 7:912 BW legt zowel de franchisegever als de franchisenemer een zorgplicht op: partijen gedragen zich jegens elkaar zoals een goed franchisegever en een goed franchisenemer betaamt. Voor de franchisenemer betekent dit onder meer dat hij zich actief informeert, de formule loyaal uitvoert en de franchisegever tijdig op de hoogte stelt van relevante ontwikkelingen. De wederzijdse zorgplicht kleurt de hele relatie en speelt in vrijwel elk geschil een rol.

De onderzoeksplicht in de precontractuele fase

Hoewel de Wet franchise de informatieplicht van de franchisegever heeft verzwaard, heft dat de eigen onderzoeksplicht van de franchisenemer niet op. De aspirant-franchisenemer moet de verstrekte informatie kritisch beoordelen, zelf onderzoek doen naar de lokale markt en de financiële haalbaarheid, en zo nodig deskundig advies inwinnen. De standstill-periode van vier weken is juist bedoeld om die afweging te kunnen maken. De verhouding tussen de informatieplicht van de franchisegever en de onderzoeksplicht van de franchisenemer is bij geschillen vaak doorslaggevend.

Verplichtingen tijdens de looptijd

Tijdens de looptijd is de franchisenemer gebonden aan de afspraken in de overeenkomst en het handboek: de exploitatie volgens de formule, de inkoop- en kwaliteitseisen, de betaling van fees, de geheimhouding, en de medewerking aan kwaliteitscontroles. Deze verplichtingen mogen echter niet in strijd zijn met dwingend recht: zo mag een non-concurrentiebeding tijdens de looptijd niet onredelijk ruim zijn, en mag de franchisegever de formule niet eenzijdig ingrijpend wijzigen zonder de wettelijk vereiste instemming.

De rechten en bescherming van de franchisenemer

Tegenover deze verplichtingen staan rechten. De franchisenemer heeft recht op tijdige en volledige precontractuele informatie, op ten minste jaarlijks overleg, op instemming bij ingrijpende wijzigingen van de formule (artikel 7:921 BW), op een goodwillregeling bij einde van de overeenkomst (artikel 7:920 BW) en op bescherming tegen een te ruim non-concurrentiebeding. Bepalingen in de overeenkomst die ten nadele van de franchisenemer van de dwingendrechtelijke bescherming afwijken, zijn nietig of vernietigbaar voor zover de wet dat bepaalt.

Onze werkwijze

Wij beoordelen de franchiseovereenkomst en leggen helder uit waaraan u gebonden bent en welke rechten u heeft. Voor het tekenen beoordelen wij de overeenkomst en de precontractuele informatie en wijzen wij u op de aandachtspunten. Tijdens de looptijd adviseren wij over de uitleg van de verplichtingen en over uw rechten bij wijzigingen of geschillen. Bij een conflict bepalen wij de meest effectieve route.

De financiële informatieplicht van de franchisenemer

De Wet franchise legt niet alleen de franchisegever, maar ook de franchisenemer een precontractuele informatieplicht op. Op grond van artikel 7:913 lid 2 BW verstrekt de aspirant-franchisenemer tijdig aan de franchisegever de informatie over zijn financiële positie die redelijkerwijs van belang is voor het sluiten van de overeenkomst. In de praktijk gaat het om inzicht in uw eigen vermogen, financieringsmogelijkheden en uw vermogen om de vereiste investeringen te dragen. Het achterhouden of onjuist voorstellen van die gegevens kan u later worden tegengeworpen. Wij adviseren franchisenemers, van een startende ondernemer tot een onderneming die meerdere vestigingen wil openen, om deze informatie zorgvuldig en aantoonbaar aan te leveren.

Het non-concurrentiebeding na einde van de overeenkomst

Een veelvoorkomend geschilpunt is het non-concurrentiebeding dat na het einde van de franchiseovereenkomst doorwerkt. Artikel 7:920 lid 2 BW stelt daaraan strikte eisen: het beding moet schriftelijk zijn vastgelegd, het mag uitsluitend betrekking hebben op goederen of diensten die concurreren met die van de franchise, het moet onmisbaar zijn om de overgedragen knowhow te beschermen, het is beperkt tot het gebied waarbinnen de franchisenemer de formule heeft geëxploiteerd, en het mag ten hoogste één jaar na het einde van de overeenkomst gelden. Een postcontractueel non-concurrentiebeding dat deze grenzen overschrijdt, is nietig. Wij beoordelen of een dergelijk beding stand houdt en wat het voor uw toekomstige ondernemingsvrijheid betekent. Zie ook onze pagina over het non-concurrentiebeding binnen franchise.

De goodwillregeling bij het einde van de overeenkomst

Bij het einde van de franchiseovereenkomst kan de franchisenemer aanspraak maken op een vergoeding voor opgebouwde goodwill. De overeenkomst moet op grond van artikel 7:920 lid 1 BW bepalen of en in hoeverre goodwill aan de franchisenemer toekomt, hoe die wordt vastgesteld en op welke wijze die bij overgang van de onderneming aan de franchisegever wordt vergoed. Voor een franchisenemer die jarenlang aan een vestiging heeft gebouwd, is dit een wezenlijk recht dat vaak onvoldoende is uitgewerkt in het contract. Wij helpen bij de beoordeling en, zo nodig, het vaststellen van de goodwill, ook bij de verkoop van het franchisenemersbedrijf.

Onderdeel van Franchise Juridisch Advies

De wettelijke verplichtingen en rechten van de franchisenemer vormen één onderdeel van ons bredere Franchise Juridisch Advies. Binnen dit team werken advocaten en bedrijfsjuristen samen, voor opdrachtgevers van een internationaal opererende formule tot de bakker op de hoek die voor het eerst overweegt franchisenemer te worden. Naast de positie van de franchisenemer adviseren wij ook over de wettelijke verplichtingen van de franchisegever, de precontractuele prognose en het controleren van franchisecontracten. Zo bekijken wij uw verplichtingen altijd in samenhang met het volledige juridische plaatje rond uw franchiseformule.