Uitzondering krijgen op verbod plastic disposables in de horeca

Sinds 1 januari 2024 mag de horeca geen plastic wegwerpverpakkingen, -bestek en -bekers meer aanbieden voor consumptie ter plaatse. Wilt u toch plastic disposables blijven gebruiken, dan kan dat alleen via een uitzondering: u meldt zich aan en verplicht zich tot het inzamelen en hoogwaardig recyclen van een groot deel van uw wegwerpartikelen. Het verbod geldt ook voor bedrijfsrestaurants en evenementen. Hieronder leest u hoe de uitzondering werkt en wat u kunt doen bij een afwijzing of controle.

Wat houdt het verbod op plastic disposables in?

Voor horecaondernemers was 1 januari 2024 een kanteling: sindsdien is het niet langer toegestaan om plastic maaltijdverpakkingen, bestek en wegwerpbekers aan te bieden voor gebruik ter plaatse. Het verbod geldt breed — ook in bedrijfsrestaurants en op evenementen. De achtergrond is de Europese aanpak van wegwerpplastic (single-use plastics), bedoeld om plastic afval terug te dringen en de leefomgeving te beschermen.

De precieze reikwijdte en data van deze regels kunnen wijzigen; controleer de actuele eisen bij de officiële bronnen voordat u uw bedrijfsvoering inricht.

Hoe krijgt u een uitzondering?

Soms is plastic wegwerp écht nodig. In dat geval mag u onder strenge voorwaarden bepaalde plastic producten blijven gebruiken, mits u voldoet aan inzamel- en recyclingvereisten. U meldt dit via het formulier ‘Melding regeling kunststofproducten voor eenmalig gebruik’. Daarin verklaart u dat u een groot deel van uw plastic artikelen (in de regeling genoemd: 75% tot 90%) inzamelt voor hoogwaardige recycling — en dat moet u ook daadwerkelijk waarmaken.

De uitzondering staat of valt met goede uitvoering:

• Een werkend retour- of inzamelsysteem waarmee u de wegwerpartikelen terugkrijgt.
• Een nauwkeurige administratie van de hoeveelheid verstrekte én gerecyclede verpakkingen.
• Aantoonbare naleving van de gestelde recyclingpercentages, die u bij de aanvraag moet onderbouwen.

Toezicht, controles en handhaving

De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) gebruikt uw geregistreerde gegevens voor toezicht en handhaving. Bij een controle neemt een inspecteur contact met u op. De ILT handhaaft niet op alle onderdelen even strikt, maar op andere wel — bijvoorbeeld de acceptatieplicht van eigen bekers of bakjes van klanten. Ook consumenten kunnen overtredingen melden.

Wordt uw aanvraag onterecht afgewezen of krijgt u een handhavingsbesluit waarmee u het niet eens bent? Dan kunt u daar in veel gevallen bezwaar tegen maken. Let op de bezwaartermijn van doorgaans zes weken.

Veelgestelde vragen over de wegwerpplasticregels

Geldt het verbod ook voor afhaal en bezorging?

Het verbod ziet specifiek op consumptie ter plaatse. Voor afhaal en bezorging gelden andere regels; daar speelt onder meer een verplichte meerprijs voor plastic wegwerpverpakkingen en de plicht een herbruikbaar alternatief aan te bieden. De exacte invulling kan veranderen, dus check de actuele regeling.

Moet ik eigen bekers of bakjes van klanten accepteren?

De regels gaan uit van een acceptatieplicht voor herbruikbare verpakkingen die klanten zelf meenemen. De ILT noemt dit als punt waarop wordt gehandhaafd. Houd hier in uw bedrijfsvoering rekening mee.

Wat gebeurt er als ik de regels overtreed?

De ILT kan handhavend optreden, bijvoorbeeld met een waarschuwing of een herstelmaatregel onder dwangsom. Tegen een handhavingsbesluit staat in beginsel bezwaar en beroep open. Win bij een dreigende sanctie tijdig juridisch advies in.

Hulp bij de wegwerpplasticregels

Deze regelgeving brengt uitdagingen mee voor uw horecazaak of bedrijfsrestaurant. De juristen van MKB Juristen helpen u bij het opstellen van een aanvraag, geven advies bij controles en staan u bij in een bezwaar- of bestuursrechtelijke procedure. Plan een vrijblijvende intake in.