Stappenplan berekenen transitievergoeding in 2020

De transitievergoeding bereken je sinds 2020 met een vaste formule: je werknemer bouwt vanaf de eerste werkdag recht op, en per vol dienstjaar reken je 1/3 bruto maandsalaris; resterende maanden en dagen tel je naar rato mee. Er geldt geen minimale diensttijd meer en de leeftijd van de werknemer speelt geen rol. In 2026 is de vergoeding wettelijk gemaximeerd op 102.000 euro bruto, of op maximaal één bruto jaarsalaris als dat hoger ligt. Hieronder loop je in een helder stappenplan langs alle variabelen, zodat je weet wat een ontslag jouw onderneming kost en hoe je die kosten kunt beperken.

Transitievergoeding berekenen in het kort

Wil je snel de kern? Dit zijn de vier stappen die je doorloopt:

1. Dienstduur bepalen – van de eerste werkdag tot de einddatum, tot op de dag nauwkeurig.
2. Bruto maandsalaris vaststellen – inclusief vakantiebijslag en vaste looncomponenten.
3. Formule toepassen – 1/3 bruto maandsalaris per vol dienstjaar, plus een naar-rato deel voor de resterende periode.
4. Toegestane kosten in mindering brengen – mits vooraf schriftelijk vastgelegd.

De rest van dit artikel werkt elke stap uit, met een rekenvoorbeeld, het maximum en antwoorden op veelgestelde vragen.

Wat is de transitievergoeding en wanneer moet je die betalen?

De transitievergoeding is de wettelijke ontslagvergoeding die je als werkgever in beginsel verschuldigd bent wanneer een arbeidsovereenkomst op jouw initiatief eindigt. Denk aan opzegging met een ontslagvergunning van het UWV, ontbinding door de kantonrechter of het niet verlengen van een tijdelijk contract dat op jouw initiatief afloopt. De vergoeding is bedoeld als compensatie voor het ontslag en om de overstap naar ander werk te vergemakkelijken.

Sinds 2020 (de invoering van de Wet arbeidsmarkt in balans, de WAB) is de regeling op een aantal punten veranderd. De belangrijkste wijzigingen op een rij:

• Recht vanaf de eerste werkdag. De vroegere drempel van twee jaar dienstverband is vervallen. Ook bij een kort dienstverband kan recht op een transitievergoeding bestaan.
• Geen leeftijdsfactor meer. Bij de berekening wordt geen rekening meer gehouden met de leeftijd van de werknemer.
• Eén opbouwpercentage. De hogere opbouw na tien dienstjaren is verdwenen. Voor elk dienstjaar geldt nu hetzelfde tarief.

Stap 1: bepaal de duur van het dienstverband

Bereken eerst hoe lang de werknemer in dienst is geweest, gerekend van de eerste werkdag tot en met de einddatum van het contract. Anders dan vroeger reken je niet langer per half jaar, maar tot op de dag nauwkeurig: volledige jaren, resterende maanden en resterende dagen tellen allemaal mee.

Let op deze aandachtspunten bij het optellen van de diensttijd:

• Opeenvolgende contracten tel je bij elkaar op als de onderbreking tussen de contracten niet langer is dan zes maanden.
• Opvolgend werkgeverschap telt mee. Werkte iemand eerst via een uitzendbureau of bij een overgenomen onderneming en deed hij in wezen hetzelfde werk, dan telt die periode in beginsel ook mee.
• Voor arbeidsovereenkomsten van vóór 2015 kunnen afwijkende of in een cao geregelde tussenpozen gelden. Twijfel je over de exacte telling, laat dit dan controleren.

Stap 2: bereken het bruto maandsalaris

De berekening gaat uit van het bruto maandsalaris, maar dat is breder dan alleen het kale loon. Je telt er vaste, overeengekomen looncomponenten bij op. In de regel gaat het onder meer om:

• de vakantiebijslag (vakantietoeslag);
• een vaste eindejaarsuitkering of dertiende maand;
• vaste, structurele toeslagen zoals een vaste ploegentoeslag;
• structureel overwerk dat een vast karakter heeft.

Bij wisselende beloning ligt het anders. Verdient iemand op basis van stukloon of provisie, dan ga je uit van het gemiddelde over (in beginsel) de twaalf maanden vóór het einde van het dienstverband, of naar rato bij een korter dienstverband. Welke componenten precies meetellen en hoe je ze waardeert, is wettelijk geregeld; reken hier zorgvuldig, want een verkeerde grondslag werkt door in de hele berekening.

Stap 3: pas de formule toe

Met de duur van het dienstverband en het bruto maandsalaris kun je de transitievergoeding berekenen. De hoofdregel sinds 2020 is eenvoudiger dan de oude formule:

• Per vol dienstjaar: 1/3 van het bruto maandsalaris.
• Voor de resterende maanden en dagen: een evenredig (naar rato) deel van dat 1/3 maandsalaris.

Een vereenvoudigd voorbeeld maakt het concreet. Stel: een werknemer is precies 3 jaar in dienst en het bruto maandsalaris bedraagt (inclusief vakantietoeslag) 3.000 euro. De transitievergoeding is dan ongeveer 3 x (1/3 x 3.000) = 3.000 euro bruto.

Loopt het dienstverband niet op een heel jaar af, dan reken je de extra periode naar rato mee. Bij hetzelfde salaris van 3.000 euro en een dienstverband van 3 jaar en 4 maanden ziet de berekening er ongeveer zo uit:

• 3 volle jaren: 3 x (1/3 x 3.000) = 3.000 euro;
• 4 resterende maanden: (4/12) x (1/3 x 3.000) = ongeveer 333 euro;
• totaal: ongeveer 3.333 euro bruto.

Dit is een benadering om het principe te laten zien. Voor een uitkomst die tot op de dag klopt, kun je de officiele rekenhulp van de overheid gebruiken of de berekening door een jurist laten controleren.

Geldt er een maximum?

Ja. De transitievergoeding is wettelijk gemaximeerd en dit maximumbedrag wordt jaarlijks geindexeerd. In 2026 bedraagt het wettelijk maximum 102.000 euro bruto. Verdient de werknemer méér dan dat bedrag per jaar, dan geldt in plaats daarvan maximaal één bruto jaarsalaris als bovengrens. Houd er rekening mee dat dit bedrag jaarlijks wijzigt; controleer bij een berekening altijd het maximum dat in het betreffende jaar geldt.

Stap 4: breng toegestane kosten in mindering

Onder voorwaarden mag je bepaalde transitie- en inzetbaarheidskosten in mindering brengen op de vergoeding. Denk aan kosten voor een outplacementtraject of voor scholing die de kansen van de werknemer op de arbeidsmarkt buiten jouw organisatie vergroot. De belangrijkste voorwaarden:

• de kosten zijn gemaakt met het oog op het vertrek of de bredere inzetbaarheid van de werknemer, niet om hem beter te laten functioneren in zijn huidige of een volgende functie binnen jouw eigen organisatie;
• de werknemer heeft vooraf, gespecificeerd en schriftelijk, ingestemd met het in mindering brengen van deze kosten;
• de kosten zijn binnen een redelijke termijn vóór het einde van het dienstverband gemaakt, tenzij schriftelijk iets anders is afgesproken.

De praktijkles is simpel: leg dit soort afspraken altijd vooraf schriftelijk vast. Doe je dat niet, dan kun je de kosten achteraf niet aftrekken en betaal je effectief dubbel. Ook het verrekenen van de transitievergoeding met een schadevergoeding kan onder omstandigheden spelen; lees daarover ons artikel over het verrekenen van de transitievergoeding met een schadevergoeding.

Betaling in termijnen en aandachtspunten

Je hoeft de transitievergoeding in beginsel niet ineens te voldoen: betaling in termijnen is onder voorwaarden mogelijk, waarbij rente verschuldigd kan zijn. In bijzondere situaties, zoals langdurige arbeidsongeschiktheid of bedrijfsbeeindiging, bestaan er aparte regelingen en compensatiemogelijkheden. Of die voor jouw situatie gelden, hangt sterk af van de feiten. Laat dit bij twijfel beoordelen, want een onjuiste afhandeling kan later tot een loonvordering of een procedure leiden.

Veelgestelde vragen over de transitievergoeding

Heeft een werknemer met een kort dienstverband ook recht op een transitievergoeding?

In beginsel wel. Sinds 2020 bouwt een werknemer vanaf de eerste werkdag recht op. De oude eis van minimaal twee jaar dienstverband is vervallen. Bij een korter dienstverband is de vergoeding uiteraard naar verhouding lager.

Is de transitievergoeding verschuldigd bij ontslag met wederzijds goedvinden?

Bij een vertrek via een vaststellingsovereenkomst (ontslag met wederzijds goedvinden) is de transitievergoeding niet automatisch wettelijk verschuldigd, omdat het contract dan met instemming eindigt. In de praktijk wordt de transitievergoeding vaak wél als uitgangspunt gebruikt voor de onderhandeling over de ontslagvergoeding. Wat redelijk is, hangt af van de omstandigheden.

Telt de vakantietoeslag mee in de berekening?

Ja. Het bruto maandsalaris dat je als grondslag gebruikt, wordt verhoogd met vaste looncomponenten zoals de vakantiebijslag en, indien van toepassing, een vaste dertiende maand of vaste structurele toeslagen.

Wat is het maximum van de transitievergoeding?

Het wettelijk maximum wordt jaarlijks geindexeerd. In 2026 is dat 102.000 euro bruto, of maximaal één bruto jaarsalaris wanneer de werknemer meer dan dat bedrag per jaar verdient. Controleer altijd het bedrag dat in het betreffende kalenderjaar geldt.

Moet ik de transitievergoeding ook betalen als de werknemer zelf opzegt?

In de regel niet. De transitievergoeding is verschuldigd als het dienstverband op initiatief van de werkgever eindigt. Zegt de werknemer zelf op, dan bestaat doorgaans geen recht, behalve in bijzondere situaties zoals ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever.

Hoe bereken ik de transitievergoeding bij een dienstverband dat niet op een heel jaar uitkomt?

Je rekent de volle dienstjaren tegen 1/3 bruto maandsalaris en telt daar een evenredig (naar rato) deel bij voor de resterende maanden en dagen. Bij 3 jaar en 4 maanden tel je dus de vier extra maanden naar rato mee bovenop de drie volle jaren. Voor een exacte uitkomst tot op de dag gebruik je de officiele rekenhulp of laat je het narekenen.

Hulp nodig bij ontslag of een berekening?

Een onjuiste berekening of een ontslag dat niet zorgvuldig is ingericht, kan je onnodig veel geld kosten. Onze juristen rekenen de transitievergoeding voor je na, stellen een waterdichte vaststellingsovereenkomst op en begeleiden je bij het hele ontslagtraject. Bekijk wat we doen op het gebied van arbeidsrecht of plan direct een intake in, dan kijken we vrijblijvend met je mee.