MKB Juristen stelt juridische documenten op maat op
Het beste is om belangrijke contracten, algemene voorwaarden en andere juridische documenten niet zelf te knutselen of te kopiëren. Wij helpen ondernemers budgetvriendelijk met juridisch maatwerk, vooraf duidelijke kosten en praktische uitleg.
- Contracten, voorwaarden en juridische documenten op maat
- Budgetvriendelijk en vooraf duidelijk over de kosten
- Gratis adviesgesprek of vrijblijvend een offerte aanvragen
Een cookiewall die bezoekers pas toegang tot je website geeft nadat ze tracking cookies accepteren, is volgens de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) in strijd met de privacywetgeving. De AVG eist dat toestemming voor tracking cookies vrij wordt gegeven. Bij een cookiewall heeft de bezoeker geen echte keuze: zonder akkoord geen toegang. Dat is geen vrije toestemming en dus niet rechtsgeldig. Als ondernemer haal je een cookiewall daarom beter weg en vervang je die door een correcte cookiebanner met een gelijkwaardige weigeren-knop en heldere informatie.
Wat is een cookiewall precies?
Een cookiewall is een pop-up of overlay die de volledige website blokkeert totdat de bezoeker akkoord gaat met het plaatsen van cookies. Het komt neer op een take it or leave it: accepteer je de tracking cookies, dan kom je binnen. Weiger je, dan blijft de website ontoegankelijk. Veel websites gebruikten deze constructie omdat tracking waardevolle gegevens oplevert voor advertenties en analyse.
Het probleem is dat je op die manier toestemming afdwingt. En afgedwongen toestemming is volgens de privacywetgeving geen geldige toestemming.
Waarom is een cookiewall in strijd met de privacywetgeving?
De Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) stelt strenge eisen aan toestemming. Toestemming moet vrij, specifiek, geïnformeerd en ondubbelzinnig zijn. Het draait hier vooral om dat eerste punt: de vrije keuze.
De Autoriteit Persoonsgegevens heeft in een normuitleg duidelijk gemaakt dat een bezoeker niet vrij kiest wanneer toegang tot de website afhankelijk wordt gesteld van het accepteren van tracking cookies. Er is dan geen reëel alternatief. Volgens de AP geldt: bezoekers moeten cookies kunnen weigeren zonder nadelige gevolgen. Een website die de toegang volledig blokkeert, voldoet daar niet aan. Vrijwel alle Europese privacytoezichthouders delen dat standpunt.
Ook een tussenvorm waarbij weigeraars slechts een sterk uitgeklede versie van de site te zien krijgen, ligt gevoelig. Het uitgangspunt blijft dat weigeren mogelijk moet zijn zonder dat de bezoeker daarvoor wordt gestraft.
Welke cookies vallen hieronder?
Niet elke cookie vereist toestemming. Het onderscheid is belangrijk:
- Functionele cookies zijn noodzakelijk om de website te laten werken (denk aan een winkelmandje of inloggegevens). Hiervoor is geen toestemming nodig.
- Tracking cookies volgen het gedrag van bezoekers, vaak ook over meerdere websites, en delen die gegevens regelmatig met derde partijen. Hiervoor is vooraf toestemming vereist.
- Vergelijkbare technieken zoals fingerprinting en tracking pixels vallen onder dezelfde regels als tracking cookies.
Analytische cookies nemen een tussenpositie in: privacyvriendelijk ingestelde, niet-ingrijpende analytics kun je onder voorwaarden zonder toestemming inzetten. Bij twijfel ga je uit van de veilige route en vraag je toestemming. Een jurist privacy en gegevensbescherming kan beoordelen onder welke categorie jouw cookies vallen.
Wat moet je als ondernemer in plaats van een cookiewall doen?
Het weghalen van de cookiewall alleen is niet genoeg. Je moet bezoekers een echte, geïnformeerde keuze geven. In de praktijk komt dat neer op de volgende stappen:
- Vervang de cookiewall door een cookiebanner met een gelijkwaardige weiger-knop. “Accepteren” en “Weigeren” moeten even makkelijk te kiezen zijn.
- Plaats tracking cookies pas na toestemming. Zolang de bezoeker niets heeft gekozen of weigert, mogen er geen tracking cookies worden geplaatst.
- Gebruik geen vooraf aangevinkte vakjes. Toestemming moet een actieve keuze zijn; standaard aangevinkte hokjes gelden niet als geldige toestemming.
- Houd de website toegankelijk voor wie weigert. Weigeren mag niet leiden tot uitsluiting of een onbruikbare site.
- Informeer duidelijk welke cookies je gebruikt, met welk doel en met welke partijen je gegevens deelt.
- Maak intrekken net zo eenvoudig als geven. Bezoekers moeten hun keuze later kunnen aanpassen.
Een goede cookieverklaring hoort daar onlosmakelijk bij. Daarin leg je transparant uit welke cookies je website plaatst en waarom. Vaak wil je dat combineren met een actuele privacyverklaring en een disclaimer.
Welke risico’s loop je met een cookiewall?
De Autoriteit Persoonsgegevens heeft aangegeven scherper te controleren op cookiegebruik en organisaties hierover aangeschreven. De toezichthouder heeft de afgelopen jaren extra capaciteit gekregen om vaker te controleren of websites op de juiste manier toestemming vragen. Wie zich niet aan de regels houdt, loopt verschillende risico’s:
- Handhaving en boetes. De AVG geeft de toezichthouder de bevoegdheid om stevige boetes op te leggen bij overtredingen. Het exacte bedrag hangt af van de aard en ernst van de overtreding.
- Reputatieschade. Klanten hechten waarde aan zorgvuldige omgang met hun gegevens; een onrechtmatige cookiewall ondermijnt dat vertrouwen.
- Ongeldige toestemming. Toestemming die via een cookiewall is verkregen, is mogelijk niet rechtsgeldig, waardoor je tracking-grondslag wegvalt.
Dat de toezichthouder hier daadwerkelijk op handhaaft, blijkt uit een concreet voorbeeld: de Autoriteit Persoonsgegevens legde de organisatie achter Kruidvat.nl een boete van 600.000 euro op, omdat de website tracking cookies plaatste zonder geldige toestemming. Onder meer vooraf aangevinkte hokjes en een banner waarin weigeren onnodig moeilijk was, speelden daarbij een rol. Voor een mkb-ondernemer is het verstandig om dit soort risico’s voor te zijn in plaats van te wachten op een controle of klacht.
En de ePrivacy Verordening dan?
Lange tijd was er een Europese ePrivacy Verordening in voorbereiding, bedoeld om de regels rond onder meer cookies aan te scherpen en te harmoniseren. Dat traject is uiteindelijk niet afgerond: de Europese Commissie heeft het voorstel ingetrokken, omdat lidstaten en sectoren het er niet over eens werden en de tekst inmiddels als achterhaald werd gezien.
Voor de praktijk verandert er daardoor weinig. De huidige AVG en de uitleg van de Autoriteit Persoonsgegevens blijven leidend, en de toezichthouder kan nog steeds handhaven. Wel zijn er Europese plannen om cookieregels op een andere manier te verankeren; die moeten een wetgevingstraject doorlopen en zijn nog niet definitief. Het advies blijft hetzelfde: ga uit van de strenge norm en houd de ontwikkelingen in de gaten, zodat je je cookiebeleid tijdig kunt bijstellen.
Veelgestelde vragen over de cookiewall
Is een cookiewall verboden?
Een cookiewall die toegang tot de website afhankelijk maakt van het accepteren van tracking cookies, voldoet volgens de Autoriteit Persoonsgegevens niet aan de AVG. De toestemming is dan namelijk niet vrij gegeven. In de praktijk kun je een dergelijke cookiewall dus beter niet gebruiken.
Mag ik bezoekers de toegang weigeren als ze cookies niet accepteren?
Nee. Het uitgangspunt van de AP is dat bezoekers tracking cookies moeten kunnen weigeren zonder nadelige gevolgen. De website moet ook toegankelijk blijven voor wie weigert.
Heb ik voor alle cookies toestemming nodig?
Niet voor functionele cookies die nodig zijn om de website te laten werken. Voor tracking cookies en vergelijkbare technieken zoals fingerprinting en tracking pixels is wel vooraf toestemming vereist. Privacyvriendelijke analytics kunnen onder voorwaarden zonder toestemming.
Wat is het verschil tussen een cookiewall en een cookiebanner?
Een cookiewall blokkeert de hele website tot je akkoord gaat. Een correcte cookiebanner laat de bezoeker vrij kiezen tussen accepteren en weigeren, terwijl de website gewoon toegankelijk blijft. Die tweede vorm is de juiste route.
Kan ik een boete krijgen voor verkeerd cookiegebruik?
Ja. De Autoriteit Persoonsgegevens kan boetes opleggen wanneer een website tracking cookies plaatst zonder geldige toestemming. Een bekend voorbeeld is de boete van 600.000 euro voor de organisatie achter Kruidvat.nl. De hoogte van een boete hangt af van de aard en ernst van de overtreding.
Wat moet er in een cookieverklaring staan?
Een cookieverklaring beschrijft welke cookies je website plaatst, met welk doel, hoe lang ze bewaard blijven en met welke partijen gegevens worden gedeeld. Ook leg je uit hoe bezoekers hun toestemming kunnen intrekken.
Cookiewall opgelost en website juridisch in orde?
Twijfel je of jouw website nog een cookiewall gebruikt of of je cookiebeleid voldoet aan de AVG? De specialisten privacy en gegevensbescherming van MKB Juristen helpen je graag. We brengen je cookiegebruik in kaart, stellen een passende cookieverklaring, privacy statement en disclaimer op en zorgen dat je website voldoet aan de privacywetgeving. Zo voorkom je onnodige risico’s en boetes.
Wil je het direct goed regelen? Plan een vrijblijvende intake in en we kijken samen wat jouw website nodig heeft.
