Als fotograaf heb je het auteursrecht over een foto. En als werkgever heb je dat auteursrecht misschien wel verkregen via een overeenkomst met de fotograaf. Of je nam gewoon zelf even de foto. Daarmee is de kous echter nog niet af. Er bestaat per slot van rekening ook zoiets als het portretrecht. Hierdoor kan de geportretteerde zich verzetten tegen de publicatie, zelfs als je het auteursrecht hebt. Via een goede quitclaim voorkom je problemen.
Je mag niet zomaar iedereen op foto zetten
Het portretrecht beschermt de persoon die geportretteerd is. Hierbij is er al sneller sprake van een portret dan je denkt. Juridisch gezien is er al sprake van portretrecht wanneer iemand herkenbaar op de foto te zien is. Zelfs wanneer er haar voor het gezicht hangt, kan er juridisch gezien sprake zijn van een portret. Er kan zelfs sprake zijn van een portret wanneer iemand niet of nauwelijks op de foto staat, maar omdat de kleding, het haar, de stijl en de houding er duidelijk voor zorgen dat een bepaald persoon wel wordt herkend.
Toestemming nodig om portret openbaar te maken
Eenmaal er een portretrecht op de foto rust, heb je zelfs als houder van het auteursrecht de toestemming van de geportretteerde nodig als je de foto openbaar wil maken. Wil je als werkgever bijvoorbeeld een foto van een medewerker op de website publiceren, dan moet je daar de toestemming voor krijgen. Ook als je zelf de foto maakt. Via een quitclaim verkrijg je die toestemming. Een quitclaim is eigenlijk een overeenkomst waarbij de geportretteerde de toestemming verleent. Als de mogelijkheid niet wordt voorzien om die toestemming in te trekken, hoef je je dus geen zorgen te maken.
Aandachtspunten bij het opstellen van een quitclaim
Net zoals elke overeenkomst moet het natuurlijk wel duidelijk zijn wat jullie bedoelen of wat jullie redelijkerwijs mochten verwachten. Zo kan de quitclaim doen uitschijnen dat je de foto van een werknemer enkel gaat gebruiken voor op de website. Dan kan je de foto niet zomaar gebruiken in een huis-aan-huisfolder.
Voorbeelddocumenten die je op het internet vindt, zijn vaak heel algemeen en breed opgesteld. Zo’n brede formulering kan net tegen je werken omdat rechters dan wel vaker de Haviltex-uitleg toepassen. Een rechter vraagt zich dan af wat jullie redelijkerwijs mochten verwachten. En dan is het natuurlijk net zo handig als die verwachtingen ook netjes op papier staan. Wij raden het gebruik van internetsjablonen dan ook af.
Gaat het om een werknemer? Weet dan dat de toestemming nooit helemaal vrij is omdat er nu eenmaal sprake is van een gezagsverhouding. Daarom beperk je maar beter de impact en geef je bijvoorbeeld aan dat de werknemer ook altijd de toestemming kan intrekken. En natuurlijk mag jij het portret dan niet meer gebruiken eenmaal de werknemer het bedrijf verlaat. Een uitgebreide uiteenzetting over de portretproblematiek bij werknemers lees je in een eerdere blog.
Zorg er hoe dan ook voor dat het 100% duidelijk is over welk portret het gaat (noteer bv. de plaats en datum waarop het portret gemaakt is en neem een korte beschrijving op), wat er met het portret mag gebeuren, of je het mag bewerken, in welke context je het mag gebruiken enzovoort. Eigenlijk zijn er veel zaken waaraan je moet denken en je bent maar beter heel concreet.
Lukt het niet allemaal? Praat er dan over met een van onze juridische experts en wij stellen meteen een passende quitclaim voor je op.
