Faillissement aanvragen als drukmiddel
Een faillissementsaanvraag is het zwaarste drukmiddel in het incassotraject. Geen enkele ondernemer wil failliet worden verklaard — de gevolgen zijn ingrijpend en onomkeerbaar. De debiteur verliest de beschikkingsbevoegdheid over zijn vermogen, een curator neemt het beheer over en alle lopende overeenkomsten komen onder druk te staan.
Juist die dreiging maakt een faillissementsaanvraag effectief als incassomiddel. In de praktijk betalen de meeste debiteuren alsnog — of treffen een betalingsregeling — nog voordat de zitting plaatsvindt.
Maar een faillissementsaanvraag is geen middel dat u lichtzinnig inzet. Wij beoordelen altijd eerst of het juridisch verantwoord en proportioneel is.
Wanneer is een faillissementsaanvraag zinvol?
Een faillissementsaanvraag werkt als drukmiddel alleen als de debiteur kán betalen maar niet wíl. Is er sprake van betalingsonwil — de debiteur heeft vermogen maar weigert te betalen — dan is dit middel effectief.
Is de debiteur daadwerkelijk insolvent en kan hij niet betalen, dan heeft een faillissementsaanvraag als drukmiddel weinig zin. Het faillissement wordt uitgesproken, u staat als concurrente schuldeiser in de rij bij de curator en de kans op volledige inning is klein. In de praktijk eindigen de meeste faillissementen met onvoldoende baten om schuldeisers te voldoen.
Een verhaalsonderzoek helpt bij de afweging: heeft de debiteur voldoende vermogen om te betalen, of is hij daadwerkelijk insolvent?
Vereisten voor een faillissementsaanvraag
De rechtbank spreekt een faillissement uit als aan twee vereisten is voldaan.
Ten eerste moet de debiteur hebben opgehouden met betalen. Dat wil zeggen: hij is in een toestand van betalingsonmacht of betalingsonwil die niet van tijdelijke aard is.
Ten tweede is er pluraliteit van schuldeisers vereist. U kunt het faillissement zelf aanvragen als één schuldeiser, maar voor de uitspraak van het faillissement moet er minimaal één andere schuldeiser zijn met een opeisbare vordering — een zogeheten steunvordering. Wij kunnen voor u een steunvordering opsporen via ons netwerk als u die zelf niet kent.
Hoe verloopt de procedure?
Alleen een advocaat mag een faillissementsverzoek namens een schuldeiser indienen bij de rechtbank. Wij schakelen direct een gespecialiseerde advocaat in.
De procedure verloopt doorgaans als volgt. Wij sturen eerst een concept-faillissementsaanvraag als drukmiddel naar de debiteur — vaak betaalt de debiteur al op dit moment. Reageert hij niet, dan dient de advocaat het verzoekschrift in bij de rechtbank.
Binnen drie tot vier weken na indiening vindt de zitting plaats. In de periode tussen indiening en zitting is de druk maximaal — de debiteur weet dat hij nog maar kort de tijd heeft om faillissement te voorkomen.
Wilt u de druk nog iets langer vasthouden? De inhoudelijke behandeling kan maximaal acht weken worden aangehouden als u nog in onderhandeling bent over een betalingsregeling. U heeft daarmee tot het laatste moment een krachtig drukmiddel in handen.
De advocaat kan het verzoek ook mondeling ter zitting intrekken als de debiteur alsnog betaalt of een regeling treft.
Risico: aansprakelijkheid bij onterechte aanvraag
Een faillissementsaanvraag is niet zonder risico. Als de aanvraag op voorhand kansloos is — omdat de vordering inhoudelijk wordt betwist of de debiteur aantoonbaar niet in de toestand verkeert dat hij heeft opgehouden te betalen — kunt u aansprakelijk worden gesteld voor de advocaatkosten die de debiteur heeft moeten maken om zich te verweren.
Wij beoordelen altijd eerst of een faillissementsaanvraag juridisch verantwoord is voordat wij stappen zetten. Bij een betwiste vordering is een gewone gerechtelijke procedure de betere route.
Wat als het faillissement daadwerkelijk wordt uitgesproken?
Als de debiteur failliet wordt verklaard, neemt een curator het beheer over het vermogen over. U dient uw vordering in bij de curator. Of en hoeveel u ontvangt, hangt af van de beschikbare boedel en de rangorde van schuldeisers. Bij een onvoldoende boedel ontvangt u niets.
Is de debiteur een natuurlijk persoon en wordt het faillissement later opgeheven wegens gebrek aan baten? Dan herleeft uw vordering en kunt u na opheffing opnieuw verhaal zoeken.
