Namaakspul verkopen is strafbaar. Het maakt daarbij niet uit of je een particulier bent of een handelaar die al dan niet netjes zijn inkomsten aangeeft. De sancties lopen hoog op en het is voor bedrijven steeds eenvoudiger om namaakspul op te sporen.
Namaakspul is meer dan alleen een merkinbreuk
Er is vaak sneller sprake van namaak dan je zou denken. Daarvoor moet het gaan om een inbreuk op het intellectueel eigendomsrecht, wat ruimer is dan het intellectueel merkenrecht. Het omvat bijvoorbeeld ook het modellenrecht en het auteursrecht. Het gaat dus niet alleen om de aanwezigheid van een logo of een merknaam, maar ook om het namaken van andere kenmerken van producten. Neem bijvoorbeeld Louboutin-schoenen met hun kenmerkende rode zool. Die rode zool heeft Louboutin laten beschermen en dus is een hakschoen met een helderrode zool namaak, ook zonder de vermelding “Christian Louboutin”.
Als verkoper kan je je bovendien niet verschuilen achter onwetendheid. Je hebt een onderzoeksplicht ten opzichte van alles wat je verkoopt. Jij moet nagaan of je een product al dan niet mag verkopen. Als je dat niet doet, maakt dat je dus niet minder strafbaar. Het gaat niet zover dat platformen als Marktplaats strafbaar zijn als anderen via hun technisch platform namaakspul verkopen, maar in ieder geval moeten ze het wel offline halen en eventueel gegevens doorgeven.
Opsporen van namaak gaat steeds eenvoudiger
Bedrijven investeren veel geld in het opsporen en tegengaan van namaak. Vaak kloppen ze daarvoor aan bij gespecialiseerde recherchebureaus die actief zoeken naar namaak en al even actief handelen. Zo nodig gaan ze daarbij als mystery shopper aan het werk om zo extra bewijsmateriaal te verzamelen.
De grootste mogelijkheden liggen echter op het gebied van machine learning, iets wat Amazon bijvoorbeeld toepast op het aanbod van externe verkopers. Ook recherchebureaus maken steeds vaker gebruik van software om namaak op te sporen. Software doet dat beter en sneller dan mensen dat kunnen doen. En dat is geen goed nieuws voor wie handelt in namaakspul.
Onthoud bovendien dat als één koper of verkoper tegen de lamp loopt, het vaak mogelijk is om het volledige netwerk bloot te leggen. De houder van het intellectueel eigendomsrecht stelt dan een schikking voor maar wil wel alle bonnen en de administratie zien … Dat gebeurde vorig jaar nog bij een Zeeuwse ondernemer die oordopjes verkocht die als twee druppels water leken op de Apple AirPods.
Gepakt en geplukt
Als je namaak verkoopt, bega je een inbreuk op artikel 337 van het Wetboek van Strafrecht. De sancties die worden opgelegd, zijn afhankelijk van de concrete feiten. In principe gaat het om een gevangenisstraf van maximaal één jaar of een geldboete van de vijfde categorie. Een boete van de vijfde categorie bedraagt maximaal 87.000 euro. Wanneer je het echter beroepsmatig doet, kan de gevangenisstraf tot maximaal vier jaar bedragen. Reken natuurlijk ook op proceskosten. Je namaakspul ben je in ieder geval kwijt, net zoals de investering en je goede naam. Daarnaast kan de merkhouder altijd nog even een schadevergoeding claimen. Maak je daar geen illusies over: zij zijn er vaak als de kippen bij om je helemaal te pluimen.
En jij? Ga jij voor namaak of maak je liever geen onnodige kosten? Bespreek in dat tweede geval de situatie met een van onze experts. Wij brengen graag advies uit bij problemen met intellectueel eigendomsrecht.
