Milieuvergunningen

Milieuvergunningen

Onder het milieurecht valt alle wet- en regelgeving die te maken heeft met het milieu. Met deze wet- en regelgeving wordt gepoogd om de kwaliteit van lucht, water en landschap te beschermen. Tevens hebben de regels het doel om verontreinig tegen te gaan. De regulatie van het milieurecht geschiedt in milieuprogramma’s, milieuplannen, milieukwaliteitseisen en vergunningen. Sinds 2020 is de milieuvergunning opgenomen in de overkoepelende omgevingsvergunning en geldt het stelsel van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo).

Wij hebben de kennis en expertise om uiteenlopende rollen op ons te nemen: van advisering tot geschilbeslechting. Wij hebben een ervaren team van advocaten en juristen op het gebied van het milieuvergunningen. Neem contact met ons op om de mogelijkheden te bespreken.

Van Wabo naar Omgevingswet: het nieuwe vergunningstelsel

Sinds 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. Daarmee zijn de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), de Wet milieubeheer (grotendeels) en een groot aantal andere wetten op het gebied van de fysieke leefomgeving vervallen. De “milieuvergunning” zoals die onder de oude wetgeving bestond, is opgegaan in de omgevingsvergunning voor een milieubelastende activiteit. De regels voor bedrijven staan voortaan in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). Het verbod om zonder vergunning een milieubelastende activiteit te verrichten staat in artikel 5.1 lid 2 van de Omgevingswet. Voor wie nog werkt met een oude milieuvergunning of een melding op grond van het Activiteitenbesluit is dit een fundamentele wijziging: oude vergunningen gelden via het overgangsrecht door, maar de toetsingskaders en handhavingsmogelijkheden zijn nieuw. Wilt u het bredere kader kennen? Lees dan onze pagina over de omgevingsvergunningen en het milieurecht.

Van inrichting naar milieubelastende activiteit (MBA)

De belangrijkste inhoudelijke verandering is dat het begrip “inrichting” is vervangen door de milieubelastende activiteit. Onder het oude recht was bepalend of sprake was van een bedrijfsmatige activiteit met een zekere omvang, duur en plaats. Onder de Omgevingswet is dat niet langer leidend: een milieubelastende activiteit is iedere activiteit die nadelige gevolgen voor het milieu kan veroorzaken. Dat betekent dat ook losse activiteiten, of activiteiten buiten een traditionele bedrijfslocatie, onder het stelsel kunnen vallen. Voor het MKB heeft dit gevolgen: een aannemer, een autobedrijf, een veehouderij of een industriële fabrikant kan met andere regels te maken krijgen dan voorheen. Wij beoordelen voor u of uw activiteit vergunningplichtig is, onder algemene regels valt of meldingsplichtig is — van de bakker op de hoek tot het internationale concern.

Vergunningplicht, algemene regels of melding?

Niet elke milieubelastende activiteit is vergunningplichtig. Het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) wijst per type activiteit aan welk regime geldt. Er zijn grofweg drie situaties:

• Vergunningplicht: voor aangewezen activiteiten is een omgevingsvergunning vereist op grond van artikel 5.1 lid 2 Omgevingswet juncto het Bal. Zonder vergunning is de activiteit verboden.
• Algemene rijksregels: veel activiteiten zijn rechtstreeks toegestaan onder de algemene regels van het Bal, zonder voorafgaande vergunning.
• Meldingsplicht en informatieplicht: voor bepaalde activiteiten geldt geen vergunningplicht, maar moet u uiterlijk vier weken vóór aanvang een melding doen of informatie verstrekken aan het bevoegd gezag.

Daarnaast geldt op grond van artikel 2.11 Bal een algemene zorgplicht: ook zonder vergunning moet u nadelige gevolgen voor het milieu zoveel mogelijk voorkomen of beperken. Onze advocaten en bedrijfsjuristen brengen voor uw situatie in kaart welk regime van toepassing is en wat dit praktisch voor u betekent.

De aanvraagprocedure en het bevoegd gezag

Een aanvraag voor een omgevingsvergunning of een melding dient u digitaal in via het Omgevingsloket. Wie het bevoegd gezag is, hangt af van het type activiteit: vaak is dat de gemeente, maar voor zwaardere industriële of complexe activiteiten kan de provincie het bevoegd gezag zijn. In de praktijk wordt de inhoudelijke beoordeling veelal uitgevoerd door de regionale omgevingsdienst. Voor de meeste aanvragen geldt de reguliere voorbereidingsprocedure met een beslistermijn van acht weken, die eenmalig met zes weken kan worden verlengd. Voor ingewikkelde of milieugevoelige aanvragen geldt de uitgebreide procedure, waarbij een ontwerpbesluit ter inzage wordt gelegd en de beslistermijn doorgaans 26 weken bedraagt. Wij begeleiden de volledige aanvraag, stemmen af met het bevoegd gezag en bewaken de termijnen.

Bezwaar, beroep en handhaving binnen het bestuursrecht

Een beslissing over een milieuvergunning is een besluit in de zin van de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Daarmee staan voor u de gebruikelijke bestuursrechtelijke rechtsbeschermingsmiddelen open. Tegen een besluit dat met de reguliere procedure tot stand komt, kunt u binnen zes weken bezwaar maken (artikel 6:7 Awb), gevolgd door beroep bij de rechtbank en hoger beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Bij de uitgebreide procedure kunt u eerst een zienswijze indienen tegen het ontwerpbesluit en daarna rechtstreeks beroep instellen. Wordt uw bedrijf geconfronteerd met handhaving — bijvoorbeeld een last onder dwangsom of een last onder bestuursdwang wegens het zonder vergunning verrichten van een milieubelastende activiteit — dan staan wij u bij in de procedure. Zie ook onze pagina over handhavingsbesluiten.

Milieuvergunningen binnen ons bestuursrecht

Vergunningverlening, handhaving en rechtsbescherming rondom milieuvergunningen vormen een specialisme binnen het Bestuursrecht. Onze gemengde teams van advocaten en bedrijfsjuristen kennen zowel de bestuursrechtelijke spelregels van de Awb als de inhoudelijke kaders van de Omgevingswet en het Bal. Of u nu de bakker op de hoek bent die een melding moet doen, of een internationaal concern dat een uitgebreide vergunningprocedure doorloopt: wij adviseren over de vergunningplicht, begeleiden de aanvraag, voeren overleg met het bevoegd gezag en procederen waar nodig in bezwaar en beroep. Neem gerust contact met ons op om de mogelijkheden voor uw situatie te bespreken.