--- title: "Welke subsidies en regelingen zijn er voor startende ondernemers?" url: https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/subsidies-startende-ondernemers/ date: 2026-06-27 modified: 2026-06-27 author: "denian@mkbrecht.nl" description: "Overzicht van subsidies en regelingen voor startende ondernemers: WBSO, MIT, EIA, VEKI, SDE++, BMKB-borgstelling en meer. Welke past bij jouw onderneming?" categories: - "Ondernemen" image: https://mkbjuristen.nl/wp-content/uploads/2026/06/bv-office-modern-1024x576.jpg word_count: 777 --- # Welke subsidies en regelingen zijn er voor startende ondernemers? Voor startende ondernemers bestaan tientallen subsidies en regelingen: fiscale faciliteiten (WBSO, MIA/Vamil, EIA), exploitatiesubsidies (SDE++), innovatie­subsidies (MIT, Eurostars), regionale regelingen, en specifieke regelingen voor R&D, duurzaamheid of personeel. Welke past, hangt af van branche, activiteit en groeifase. Hieronder een gestructureerd overzicht — én een waarschuwing: subsidieaanvragen kosten tijd, en deadlines zijn hard. Saskia (cleantech-startup) loopt door het overzicht heen om te bepalen waar ze instapt. ## Het korte antwoord - **Fiscale subsidies**: WBSO (R&D), EIA (energie), MIA/Vamil (milieu) — verlaag belastingaanslag. - **Innovatie-subsidies**: MIT, Eurostars, Horizon Europe — directe financiering R&D. - **Duurzaamheids­subsidies**: SDE++, VEKI — voor energie- en CO2-projecten. - **Personeel**: Subsidie Praktijkleren — voor leerwerkplekken. - **Krediet**: BMKB-borgstelling, Qredits — verlaagt drempel bij bank. ## Fiscale subsidies ![Startende ondernemers verkennen subsidiemogelijkheden](https://mkbjuristen.nl/wp-content/uploads/2026/06/bv-office-modern.jpg) ### WBSO (R&D-loonkosten) Voor speur- en ontwikkelingswerk (S&O). Korting op loonkosten R&D — voor 2024: 32% over eerste € 350.000 S&O-loonkosten, 16% daarboven. Aanvragen bij RVO, jaarlijks. Vrijwel onmisbaar voor R&D-intensieve startups. Zie [WBSO aanvragen](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/wbso-aanvragen/). ### EIA en MIA/Vamil Voor investeringen in energiebesparing (EIA) of milieuvriendelijke technologie (MIA/Vamil): 40% extra aftrek of versnelde afschrijving. Voor ondernemers met BV: verlaagt Vpb-aanslag direct. Zie [EIA-subsidie](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/eia-subsidie/). ### Innovatiebox Niet strikt een subsidie, maar fiscaal regime dat winst uit innovatie tegen 9% Vpb belast in plaats van 19/25,8%. Vaak gecombineerd met WBSO. Zie [innovatiebox](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/innovatiebox/). ## Innovatie- en samenwerkingssubsidies ![Routes door het subsidielandschap](https://mkbjuristen.nl/wp-content/uploads/2026/05/prijsroutes-algemene-voorwaarden.jpg) ### MIT Mkb-Innovatiestimulering Topsectoren. Voor R&D-samenwerking met andere bedrijven of kennisinstellingen. Tot € 200.000 of meer. Branchespecifiek (energie, agrifood, watertechnologie etc.). Zie [MIT-subsidie](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/mit-subsidie/). ### Eurostars en Horizon Europe Europese subsidies voor R&D-samenwerking over landgrenzen. Eurostars voor mkb met R&D-budget. Horizon Europe groter — vaak universiteits-partners nodig. Lange aanvraagtraject (6-12 maanden) maar grote budgetten (€ 500k – € meervoudige miljoenen). ## Duurzaamheids- en energiesubsidies ### SDE++ Stimulering Duurzame Energieproductie. Exploitatiesubsidie voor hernieuwbare energie en CO2-reductie — krijg je per geproduceerde eenheid. Voor wind, zon, geothermie, waterstof. Zie [SDE++](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/sde-subsidie/). ### VEKI Versnelde Klimaat­investeringen Industrie. Tot 35% subsidie op CO2-reducerende investeringen in industrie. Drempel: vanaf € 125.000 investering. Zie [VEKI-subsidie](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/veki-subsidie/). ## Personeel en opleiding ### Subsidie Praktijkleren Tegemoetkoming voor erkende leerwerkplekken (mbo/hbo/wo). Tot € 2.700 per opleidingsplaats per jaar. Aanvragen na afloop schooljaar via RVO. Zie [subsidie Praktijkleren](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/subsidie-praktijkleren/). ### LIV en LKV Lage Inkomensvoordeel (LIV) en Loonkostenvoordelen (LKV): voor werknemers met laag loon of specifieke doelgroep (oudere werknemer, arbeidsbeperking). Automatisch via loonheffing. ## Krediet en borgstelling ### BMKB-borgstelling Borgstelling MKB Kredieten — overheid staat borg voor 50-90% van banklening. Maakt financiering bereikbaar voor mkb dat anders te risicovol is voor bank. Voor leningen tussen € 200.000 en € 1,5 miljoen. ### Qredits Microkredietverstrekker voor startende en kleine ondernemers. Tot € 250.000 met coaching. Geschikt voor wie geen bank-financiering krijgt. ## Regionale subsidies Provincies en gemeenten kennen eigen regelingen — voor specifieke branches, regio's of doelgroepen. Voorbeelden: Limburg cleantech-fonds, Rotterdam-Maasstadprogramma, Brabant innovatie. Check provinciewebsites en lokale ondernemersbalies. ## Praktische tips - **Begin vroeg**: subsidieaanvragen kosten 2-12 weken voorbereiding. - **Voldoe aan voorwaarden**: subsidieverstrekker doet steekproeven. - **Documentatie**: tijdregistratie, kosten, output — onmisbaar voor afrekening. - **Combineer**: WBSO + innovatiebox + EIA samen werkt vaak. - **Adviseur**: gespecialiseerd subsidieadviseur of subsidiescan loont bij grote bedragen. ## Eerlijke aanbeveling ![Subsidie-adviseur bespreekt regelingen](https://mkbjuristen.nl/wp-content/uploads/2026/05/jurist-consult-overleg.jpg) Voor R&D-intensieve startups als Saskia: WBSO altijd, MIT bij samenwerking, EIA/MIA bij duurzame investeringen, en SDE++ bij energieproductie. Voor reguliere mkb-startups: BMKB-borgstelling voor bank-financiering, Subsidie Praktijkleren bij stagiairs/BBL'ers. Een goede subsidieadviseur kost € 5.000 – € 15.000 maar verdient zichzelf vaak met factor 5-10 terug. Begin in jaar 1 — eerste jaar is vaak meest waardevol qua eenmalige regelingen. Voor specifieke onderwerpen: [WBSO](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/wbso-aanvragen/), [innovatiebox](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/innovatiebox/) en [subsidiescan](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/subsidiescan/). ## Veelgestelde vragen **Welke subsidies zijn er voor startende ondernemers?** Fiscale: WBSO, EIA, MIA/Vamil. Innovatie: MIT, Eurostars, Horizon Europe. Duurzaamheid: SDE++, VEKI. Personeel: Subsidie Praktijkleren, LIV/LKV. Krediet: BMKB-borgstelling, Qredits. Plus regionale regelingen via provincies en gemeenten. **Wat is WBSO?** Wet Bevordering Speur- en Ontwikkelingswerk. Korting op loonkosten R&D (32% over eerste € 350.000, 16% daarboven in 2024). Voor zelfstandige ondernemers ook S&O-aftrek. Aanvragen jaarlijks bij RVO. **Kan ik meerdere subsidies combineren?** Vaak ja, maar met grenzen. WBSO + innovatiebox + EIA combineren is gangbaar. Combinatie met directe subsidies (MIT, SDE++) heeft cumulatie-regels — niet meer dan 100% van projectkosten dekken. Subsidieadviseur of accountant kan grenzen toetsen. **Hoe lang duurt aanvraag?** WBSO: 4-6 weken na indiening. MIT/MIA/EIA: 8-12 weken. SDE++: openstellingsronde plus 6 maanden beoordeling. Horizon Europe: 6-12 maanden. Plan vooraf en begin tijdig — deadlines zijn hard. **Wat is BMKB-borgstelling?** Borgstelling MKB Kredieten — Nederlandse overheid staat borg voor 50-90% van banklening (€ 200.000 - € 1,5 miljoen). Maakt bankfinanciering bereikbaar voor mkb met onvoldoende onderpand. Bank vraagt borgstelling aan. **Wat doet een subsidiescan?** In kaart brengen welke subsidies passen bij specifieke onderneming, branche en activiteiten. Kost € 500 - € 2.500 maar voorkomt missen van regelingen. Vaak gevolgd door begeleiding bij aanvraag. Zie subsidiescan. **Wanneer subsidieadviseur inschakelen?** Bij meervoudige subsidies, complexe regelingen (Horizon Europe, SDE++), of grote bedragen (> € 100.000). Advieskosten € 5.000 - € 15.000, no-cure-no-pay-arrangementen mogelijk. Investering verdient zichzelf vaak ruim terug.