--- title: "Modelregistratie – hoe werkt dat?" url: https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/modelregistratie/ date: 2026-07-03 modified: 2026-07-03 author: "denian@mkbrecht.nl" description: "Modelregistratie beschermt vormgeving van producten — meubels, verpakkingen, sieraden. Procedure, kosten en duur bij BOIP/EUIPO." categories: - "Ondernemen" image: https://mkbjuristen.nl/wp-content/uploads/2026/06/bv-office-modern-1024x576.jpg word_count: 909 --- # Modelregistratie – hoe werkt dat? Modelrecht beschermt de uiterlijke vormgeving van producten — meubels, kleding, verpakkingen, sieraden. Registratie bij BOIP (Benelux, € 150) of EUIPO (EU, € 350) voor 5 jaar, verlengbaar tot maximaal 25 jaar. Vereist nieuwheid (niet eerder publiek bekend) en individueel karakter. Belangrijk: zodra je het model publiek toont (beurs, online), heb je 12 maanden om te registreren — anders nieuwheidsverlies. Hieronder: procedure, kosten, en hoe Maya's product-designer een meubel-collectie beschermt. ## Het korte antwoord - **Wat**: bescherming uiterlijke vormgeving producten (2D of 3D). - **Waar**: BOIP (Benelux, € 150) of EUIPO (EU, € 350). - **Looptijd**: 5 jaar, verlengbaar tot maximaal 25 jaar. - **Voorwaarde**: nieuwheid (nergens publiek bekend) en individueel karakter. - **Grace period**: 12 maanden na eerste publicatie om alsnog te registreren. ## Wat valt onder modelrecht? ![Geregistreerde modellen in productie](https://mkbjuristen.nl/wp-content/uploads/2026/06/bv-office-modern.jpg) De uiterlijke verschijningsvorm van een product, bepaald door: - Lijnen, contouren, kleuren. - Vorm, structuur, materiaal. - Versiering, decoratie. Voorbeelden: - Meubels (stoelen, tafels, lampen). - Verpakkingen (flessen, dozen, etiketten). - Mode (kleding-snitten, schoenen, accessoires). - Sieraden en accessoires. - Elektronica (smartphone-design, koptelefoons). - Speelgoed. - Grafische vormgeving (icons, lay-outs). NIET onder modelrecht: - Functioneel-bepaalde vormgeving (puur technisch noodzakelijk). - Onderdeel van complex product dat niet zichtbaar is in normaal gebruik. - Modellen die uitsluitend bepaald zijn om in een ander product te passen. ## Voorwaarden ### 1. Nieuwheid Identiek model mag nergens ter wereld publiek bekend zijn — niet via beurs, website, social media, of eerdere verkoop. Eerdere identieke publicatie = nieuwheidsverlies = geen registratie mogelijk. ### 2. Eigen karakter Algemene indruk op geïnformeerde gebruiker verschilt van bestaande modellen. Subjectief criterium — niet identiek hoeven zijn, wel "anders genoeg". ## De 12-maanden grace period ![Kosten modelregistratie: € 150 - € 350](https://mkbjuristen.nl/wp-content/uploads/2026/05/hero-kosten-algemene-voorwaarden.jpg) Belangrijke uitzondering op nieuwheidseis: ontwerper heeft 12 maanden na eerste publicatie om alsnog te registreren. Praktisch: een meubel-ontwerper kan zijn collectie op een beurs tonen, marktrespons peilen, en daarna binnen 12 maanden registreren. Voor 13e maand: nieuwheid verloren — geen registratie meer mogelijk. ## Kosten ### BOIP (Benelux) - € 150 per model voor 5 jaar. - Verlenging: € 50 (na 5 jaar), oplopend per termijn. - Maximum looptijd: 25 jaar (5 termijnen). ### EUIPO (EU) - € 350 voor eerste model in aanvraag. - € 175 per extra model in zelfde aanvraag. - Verlenging: € 90-€ 180 afhankelijk van termijn. - Maximum looptijd: 25 jaar. ### Internationaal (Haags Verdrag) Via WIPO Hague System voor wereldwijde dekking. Vanaf € 397 voor basisaanvraag + per land. ## Procedure - **Aanvraagformulier**: online bij BOIP of EUIPO. - **Upload afbeeldingen**: meerdere views van model (boven, voor, zij, perspectief). Tot 10 afbeeldingen per model. - **Productbeschrijving**: kort, bv. "stoel" of "verpakking voor frisdrank". - **Locarno-classificatie**: kies hoofd- en sub-categorie (vergelijkbaar met Nice voor merken). - **Betaling**: € 150-€ 350. - **Beoordeling**: formaliteitstoets (1-2 weken), geen inhoudelijke toetsing (anders dan bij merken). - **Registratie**: meestal binnen 4-8 weken. EUIPO biedt "uitgestelde publicatie" — registratie blijft 30 maanden geheim. Handig voor product-lancering: bescherming zonder concurrenten waarschuwen. ## Wat als nieuwheid wordt aangevochten? Geen inhoudelijke toetsing vooraf — bescherming begint bij registratie. Maar derden kunnen "vernietigingsverklaring" eisen achteraf: - Bewijs van eerder bestaand identiek of erg gelijksoortig model. - Beoordeling door BOIP/EUIPO of rechtbank. - Bij gegrondheid: model wordt nietig verklaard, bescherming vervalt. Daarom: vooronderzoek vóór registratie en aanvraag voorkomt latere problemen. ## Modelrecht naast auteursrecht Vormgeving kan ook auteursrechtelijk beschermd zijn — als origineel creatief werk. Praktisch: - Auteursrecht: automatisch, levenslang+70 jaar, maar bewijs auteurschap kan lastig zijn. - Modelrecht: registratie, beperkt tot 25 jaar, sterke bewijspositie. Voor designers: combinatie ideaal — auteursrecht voor alle werken, modelregistratie voor commercieel belangrijke designs. ## Handhaving Bij inbreuk (identiek of gelijksoortig product zonder toestemming): - Sommatie via IE-jurist. - Kort geding voor onmiddellijk verbod (typisch 4-8 weken). - Bodemzaak voor schadevergoeding en winstafdracht. - EU-douane voor stoppen import namaakproducten. ## Voorbeeld kostenstrategie Meubel-collectie van 5 stoelen: - BOIP: 5 × € 150 = € 750. - EUIPO single aanvraag (alle 5): € 350 + 4 × € 175 = € 1.050. - EUIPO uitgebreid wereldwijd via Haags Verdrag: extra € 397+ per land. EUIPO geeft 27 EU-landen dekking voor relatief klein meerprijs. Voor Benelux-only: BOIP voldoende. ## Eerlijke aanbeveling ![Designer bespreekt modelbescherming](https://mkbjuristen.nl/wp-content/uploads/2026/05/jurist-consult-overleg.jpg) Voor productontwerpers en designers: registreer modellen vóór publicatie (of binnen 12 maanden grace period). EUIPO sterk aan te raden voor EU-bedrijven — multi-model aanvragen efficient. Voor uniek commercieel waardevolle designs: ook auteursrecht-bewijs (i-DEPOT) als back-up. Voor wereldwijde plannen: Haags Verdrag via WIPO. Investeer ruim in goede foto's voor registratie — onduidelijke afbeeldingen verkleinen bescherming. Voor andere onderwerpen: [wat is intellectueel eigendom](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/wat-is-intellectueel-eigendom/), [auteursrecht-bescherming](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/auteursrecht-bescherming/) en [patent / octrooi](https://mkbjuristen.nl/blog/ondernemen/patent-octrooi/). ## Veelgestelde vragen **Wat is modelrecht?** Bescherming uiterlijke vormgeving van producten — lijnen, contouren, kleuren, vorm, decoratie. Vereist registratie bij BOIP (Benelux) of EUIPO (EU). Looptijd 5 jaar, verlengbaar tot maximaal 25 jaar. **Wat kost het?** BOIP: € 150 per model voor 5 jaar. EUIPO: € 350 voor eerste model + € 175 per extra in zelfde aanvraag. Verlenging gebroken termijnen € 90-€ 180. Internationaal via Haags Verdrag: vanaf € 397+ per land. **Wat zijn de voorwaarden?** Nieuwheid (identiek model nergens publiek bekend) en eigen karakter (algemene indruk verschilt van bestaande modellen). Geen inhoudelijke toetsing vooraf, maar derden kunnen achteraf vernietiging eisen bij bewijs van prior art. **Wat is grace period?** 12 maanden na eerste publicatie om alsnog te registreren. Ontwerper kan op beurs tonen, marktrespons peilen, en daarna registreren. Vanaf 13e maand: nieuwheid verloren, geen registratie meer mogelijk. **Hoeveel afbeeldingen indienen?** Tot 10 per model, verschillende views (boven, voor, zij, perspectief). Hoe gedetailleerder, hoe sterker de bescherming. Onduidelijke of slechte afbeeldingen verkleinen bescherming — investeer in goede product-fotografie. **Verschil met auteursrecht?** Auteursrecht: automatisch bij creatie, levenslang+70 jaar, bewijs auteurschap kan lastig. Modelrecht: registratie, maximaal 25 jaar, sterke bewijspositie. Voor commercieel waardevolle designs: combinatie ideaal. **Wat is uitgestelde publicatie?** EUIPO-optie: registratie blijft 30 maanden geheim. Voor product-launches: bescherming alvast vastleggen zonder concurrenten te waarschuwen. Daarna automatisch publicatie of binnen termijn intrekken.